Nieuwjaarstoespraak Burgemeester Cox

Op 3 januari gaf Burgemeester Cox de nieuwjaarstoespraak van 2019. U kunt hem nog eens nalezen.

 

Dames en heren,

U hebt het al gemerkt, het College van Burgemeester en Wethouders heeft er voor gekozen om niet meer te spreken van een nieuwjaarsreceptie maar van een nieuwjaarsbijeenkomst. Geen lange rij wachtenden meer om het voltallige college een hand te geven en het beste toe te wensen. Nee, gewoon naar binnen lopen om elkaar en dus ook het college in een informele setting het beste voor het nieuwe jaar toe te wensen.

Het is natuurlijk niet meer dan een symbool, maar het sluit wel aan bij de wijze waarop het gemeentebestuur ten behoeve van de verdere uitwerking van het coalitieakkoord de afgelopen maanden met velen van u gesproken heeft om ideeën op te halen. Thema’s veranderen vrijwel niet, maar de antwoorden en de creatieve oplossingen, hoe kleinschalig ook, die door velen van u worden aangedragen en soms al gerealiseerd zijn, zijn zeer inspirerend. En verdienen navolging in andere delen van de stad. 

Afgelopen weken heb ik binnen en buiten de gemeente, met veel mensen gesproken. Enerzijds terugkijkend op 2018 maar vooral ook vooruitkijkend vanuit de kracht van onze gemeente. Een van mijn gesprekspartners, eine Mestreechteneer, typeerde Sittard-Geleen met één treffend woord: EREDIVISIE. Natuurlijk met een verwijzing naar de prestaties van Fortuna. Jaloers was hij, je zult maar in de keuken kampioen competitie spelen immers.

Maar de kwalificatie Eredivisie heeft in zijn ogen op veel meer betrekking. Hij geeft aan welke topprestaties geleverd worden op de Brightlands Chemelot Campus en de Chemelot site, de vele nieuwe bedrijven o.a. uit Japan en China die zich daar vestigen, hij duidt op de veerkracht van Nedcar nu VDL-Nedcar, op Vlug en Lening, op OCi-Lions handbal, op Microz-Eaters ijshockey, op het Zuyderland Ziekenhuis, inderdaad ook eredivisie, op Swentibold, top van turnend Nederland samen met Unitas atletiek. Hij duidt op de top harmonieën- en fanfares die we in onze gemeente hebben.

Jan Smeets kent hij ook, van Pinkpop uiteraard, een exportproduct, ontwikkeld in Geleen, van een zeer duurzame fundering voorzien in het Burgemeester Damenpark, en nu hebben we al de 50e editie in Landgraaf: Championsleague. Hij gaat ook naar het 15e oktoberfeest, niet Eredivisie, maar gewoon Bundesliga. Met zijn kinderen gaat hij naar het Laagland-theater, landelijke top. Hij weet dat wij met het Groene Net een belangrijke bijdrage leveren aan de roep om nieuwe vormen van energie, echt noodzakelijk voor het creëren van een gezonde en duurzame toekomst, zeker ook voor onze kinderen. Zelf mkb’er, weet hij dat Helwig Timmerfabrieken de prijs van de aantrekkelijkste werkgever in Limburg heeft mogen ontvangen. 

Dames en heren, het was heel lang geleden dat ik ‘eine oet Mestreech’ zoveel zinvolle dingen heb horen uitspreken, en dat ook nog in zeer beperkte tijd. Eigenlijk zegt hij: je moet het alleen maar willen zien en dan raak je ervan overtuigd dat de nu 18 jaar tellende gemeente Sittard-Geleen allang puber-af is.

Zeker, op lang niet alle terreinen zijn we eredivisie waardig. Maar ook dan valt nog heel veel te genieten. Je moet het alleen maar willen zien en je vooral ook geroepen voelen om daar actief aan deel te nemen. En etaleer nu eens dat je trots bent op alles wat in jouw, in onze stad of gemeente plaatsvindt. Ga eens met vrienden wandelen door Daniken, langs de prachtig meanderende Geleenbeek, langs Munstergeleen, door de Broekstraat en het Stadspark naar Ligne. Of aan de andere kant van de gemeente: loop eens van Nattenhoven langs de Maas naar Vissersweert: een ware belevenis.

Nu we dus behoren tot de Eredivisie, zal het zaak zijn om die positie te behouden en daar waar zichtbaar zwakke plekken zijn deze letterlijk en figuurlijk aan te vullen. We zullen gewoon onze boekhouding op orde moeten krijgen en vooral ook moeten houden. We kunnen ons echt geen fratsen permitteren.

Keuzes maken hoort daarbij, u zult het merken de aankomende maanden. Te lang hebben we veel te veel woorden besteed aan wat we eigenlijk wilden met de gemeente en is vervolgens nooit doorgepakt. We kunnen alleen in de eredivisie blijven spelen als we doorselecteren, als we de beste condities creëren, als we zorgzaam zijn voor de omgeving en als we iedereen in de gelegenheid stellen om supporter en daarmee ook ambassadeur te zijn. Ambassadeur van een stad waar oog is voor degenen die aangewezen zijn op hulp, waar de juiste hulp geboden wordt, waar eenzaamheid tegengegaan wordt en waar mensen zich bewust zijn van het feit dat ieders bijdrage aan de leefbaarheid in de stad uiteindelijk niet alleen tot klasse behoud leidt, maar tot veel meer.

Dromen mag toch?

Het is helaas inherent aan het spelen in de eredivisie dat dit gepaard gaat met randverschijnselen. Samen met politie, brandweer, de boa’s en openbaar ministerie zetten we ons in om deze verschijnselen weerstand te bieden. En ook wij constateren dat er te weinig politie op straat is, dat we lang niet overal beschikken over voldoende wijkagenten die ook daadwerkelijk deze functie kunnen vervullen. Daar zouden ze in Den Haag veel meer aandacht aan moeten besteden. Iets waar ik mij samen met de collega-burgemeesters in Limburg sterk voor blijf maken.

De geregistreerde misdaadcijfers zijn in Sittard-Geleen met zo’n 14% gedaald. Maar toch blijft het aantal woninginbraken nog veel te hoog, ondanks dat we ook daar een daling met 5% zien. Daarbij komt dat in mijn ogen het oplossingspercentage veel te laag is. Daarom blijven we stevig inzetten op de veiligheid in onze stad. Deze lijn hebben we de afgelopen jaren al stevig opgepakt. Het aantal geruimde hennepplantages is toegenomen. Een resultaat dat voortkomt uit een gezamenlijke aanpak. We blijven u vragen om constateringen of vermoedens door te geven. Alleen dan kunnen we ervoor zorgen dat de onderwereld geen greep krijgt op de bovenwereld. Geef deze groepen, deze criminelen, geen kans in onze wijken. Laten we hen geen podium bieden. Accepteer niet dat zij via uw vereniging hun zwartgeld proberen te witten.

Dames en heren, we zijn de afgelopen jaren economisch duidelijk gegroeid. De meest recente cijfers geven aan dat in 2017 het aantal arbeidsplaatsen in onze gemeente groeide met 5,3%, tegenover 1,2% in Zuid-Limburg over dezelfde periode. Tegelijkertijd moeten we constateren dat het inwoneraantal afneemt met  250 inwoners en we nu uitkomen op  92.680 inwoners. Ook nu weer een licht positief vestigingsoverschot tegenover een groot sterfteoverschot. En als we daarnaast zetten, dat de arbeidsparticipatie in onze gemeente 64,8% bedraagt tegenover 70% landelijk, dan zult u begrijpen op welk terrein we nog winst kunnen boeken. Willen we onze positie behouden en liefst versterken dan moeten we kunnen beschikken over goed gekwalificeerde mensen. Het is om die reden dat we gezamenlijk met het bedrijfsleven, onderwijsinstellingen, provincie en gemeenten hier de aankomende tijd absolute prioriteit aan geven. Dan zal ook moeten blijken dat we in staat zijn met elkaar de krachten te bundelen. Ook in Zuid-Limburg. Ik kan niet ontkennen dat ik de afgelopen jaren regelmatig getwijfeld heb aan de oprechte wil om elkaar op te zoeken, elkaar te stimuleren. Nieuwe vormen van kerktoren denken kwamen naar boven, terwijl we elkaar feitelijk nodig hebben om de stevige positie die wij, zeker in de Westelijke Mijnstreek hebben opgebouwd, te kunnen vasthouden. Ik ben dan ook groot voorstander om na de statenverkiezingen van maart a.s. weer een gemeenschappelijke en breed gedragen agenda op Zuid-Limburgse schaal op te stellen, waarbij alle partijen, ook het bedrijfsleven en onderwijsinstellingen de verantwoordelijkheid nemen.

Dit onder de slogan Geen woorden maar Daden. Het clublied van de voetbalclub Feijenoord uit een andere stad in Nederland, waar ze ook van aanpakken weten. Zelfs van die club hebben we overigens al gewonnen.

Dames en heren, ook in 2019 komen we voor dilemma’s te staan. Dilemma’s die we snel en adequaat moeten oppakken. En eigenlijk zijn we daarvoor met zijn allen verantwoordelijk, waar we nu ook wonen, of welke geloofsrichting  we aanhangen. We moeten samen optrekken en samen kleur geven aan de stad. Elkaar dulden is zeker niet voldoende, we moeten elkaar accepteren en daadwerkelijk profiteren van elkaars kracht. Met zijn wapenspreuk “In Gods Naam Mensen Liefhebben” laat de nieuwe Bisschop Harrie Smeets, opgegroeid in Born, een geluid horen dat voor ons allen een stimulans mag zijn. In een wereld vol tegenstellingen, met verschrikkelijke aanslagen, roept de Bisschop op elkaar te respecteren, te ontmoeten.

Dames en heren, in alle bescheidenheid, het zouden mijn woorden kunnen zijn. Misschien met een leesteken ertussen, maar het getuigt van een nieuw elan waarvan ik hoop dat dit ook bewaarheid kan worden. Zeker ook in onze gemeente. Dit  betekent naar elkaar luisteren, en vooral geen dogma’s opleggen. Dit  betekent ook elkaar ruimte geven in plaats van muren op te trekken. Dit  betekent ook kritisch te zijn in plaats van blind fake news te volgen.

Johan van de Beek schreef in een column in De Limburger dat je gelovigen en fanatici hebt. Niet alleen binnen en tussen geloofsgemeenschappen maar zeer zeker in de bestuurlijke kringen. Gelovigen die geloven en fanatici die weten het zeker. Die laatsten hebben het gemakkelijk, die zorgen alleen maar voor dood en verderf. Daar hebben we in onze stad geen enkele behoefte aan. Geloven, in de breedste zin van het woord, is veel uitdagender. Moeten we gezamenlijk doen. Samen oplossingen zoeken, niet kiezen voor de gemakkelijke weg maar vooral creatief zijn. Niet gaan voor de korte termijn maar vasthoudend werken aan een stabiele koers voor de toekomst. Een duurzame stad, een veelkleurige gemeente. Een stad op eredivisie-niveau.

Dames en heren, in september staan we stil bij het feit dat we 75 laar geleden bevrijd zijn. We hebben in onze stad een grote traditie opgebouwd met herdenken. In alle dorpen en wijken zijn plekken ingericht zodat we nooit meer zullen vergeten. Niet alleen op 4 en 5 mei, maar ook in november tijdens de Klaproosdag en de herdenking bij het Mariniersmonument. We hebben Stolpersteine op vele plekken in onze gemeente neergelegd. We moeten blijven herdenken en de herinneringen overdragen aan onze kinderen.

We staan dit jaar weer met velen in de startblokken om er iets moois van te maken. Vrijwilligers bij bijvoorbeeld speeltuinen, de boa’s, politiemensen, de brandweer, mantelzorgers, buurtpreventisten, de besturen van verenigingen en instellingen, kortom wij zijn nu al trots op alle prijzen die we ook in het nieuwe jaar zullen halen.

Ik heb op 23 november de jubileumprins Mike de Eerste van de Katers uit Holtum met zijn prinses Linda mogen installeren, we hebben dit jaar de LKZH kampioenschappen, nu in Born omdat de Bornse Hermenie Mórge Geit Baeter afgelopen jaar kampioen is geworden. En als u de vraag stelt “wat doet de Burgemeester van Sittard-Geleen op carnavalsdinsdag?”, dan kan ik nu al het antwoord geven. Ik ga voor de eerste keer van mijn leven naar het ganstrekken in Grevenbicht. We zijn er in geslaagd om met elkaar, Chemelot, gemeente en de vereniging, een kunstgans te maken die het mogelijk maakt de eeuwenlange traditie te koppelen aan de moderne techniek van het 3d printen. Traditie en innovatie kunnen dus goed samen gaan.

Dat maakt nu het leven zo aantrekkelijk in onze regio.

Ik wens u allen een gezond, duurzaam en bovenal voorspoedig 2019 toe.

Uitgelicht