Hoogwater - Vraag en Antwoord

Hoe veilig is het wonen langs de Maas? Welke voorzorgsmaatregelen worden er getroffen? Wat kan ik zelf doen? Het antwoord op deze en meer vragen vindt u hier.

FAQ’s hoogwater (versie december 2014)

Algemeen

 

Hoe veilig wonen inwoners langs de Maas?
Na de hoogwaters in 1993 en 1995 is hard gewerkt aan de beveiliging tegen Maashoogwater. Bij 70% van de inwoners van Limburg is nu het gewenste beschermingsniveau van 1:250 van toepassing. Dit betekent dat die inwoners beschermd zijn tegen een waterstand die gemiddeld één keer in de 250 jaar voorkomt. Voor de overige 30% geldt er een beschermingsniveau van 1:50. Ook voor hen worden de waterkeringen tot 1:250 verbeterd.

 

Wat voor soorten dijken liggen er langs de Maas?
Een waterkering zorgt dat het achterliggende land wordt beschermd tegen wateroverlast. Er zijn verschillende soorten waterkeringen:

  • In landelijk gebied vooral dijken (vaak groen, met gras bedekt)
  • In stedelijk gebied vooral kademuren van steen of beton.
  • Demontabele kaden: (niet aan de orde in Sittard-Geleen) als het waterpeil in de Maas stijgt, kan het waterschap op daarvoor aangewezen plaatsen demontabele waterkeringen opbouwen. Dit kan voorkomen in bijvoorbeeld Itteren en Venlo. De demontabele kades zijn gemaakt van aluminium Daarnaast worden demontabele kademuren ook gebruikt om coupures te sluiten. Coupures zijn openingen in dijken, bijvoorbeeld voor wegen of fietspaden.

 

Welke voorzorgsmaatregelen worden genomen bij dreiging van hoogwater?

Bij hoogwater, of bij dreiging daarop, wordt door alle betrokken partijen intensief samengewerkt. Dit gebeurt in zogenaamde veiligheidsregio’s. Hierinparticiperen (een vertegenwoordiger van) de betreffende gemeenten, de brandweer, defensie, geneeskundige zorg en de politie. Bij hoogwater zijn ook het waterschap Roer en Overmaas en Rijkswaterstaat betrokken.

Rijkswaterstaat monitort continue de waterstanden en stuurt hierover ook berichten uit. Als hoogwater dreigt, worden door verschillende partijen maatregelen genomen. Alle maatregelen moeten ervoor zorgen dat inwoners droge voeten houden en de overlast wordt geminimaliseerd. Het waterschap zet kwelwaterpompen in en sluit coupures (doorgangen in waterkeringen voor bijvoorbeeld wegen). Ook worden demontabele kaden opgebouwd.

Rijkswaterstaat zorgt ervoor dat het water zich zo gelijkmatig mogelijk over de rivierbedding kan verspreiden. Door stuwen op de Maas tijdig te openen, voorkomt Rijkswaterstaat dat water zich kan ‘ophopen’. De Maas kent in totaal zeven stuwen. Daarnaast zijn er ook nog sluizen. Enkele sluizen hebben tevens de functie van primaire waterkering. Deze worden vanaf bepaalde waterstanden dichtgezet, enerzijds om het achterland te beschermen en anderzijds om op belaade trajecten scheepvaart mogelijk te houden (b.v. op de Zuid-Willemsvaart en het Julianakanaal). Indien noodzakelijk wordt ook een vaarverbod uitgevaardigd. 

 

Wat is kwelwater en is het gevaarlijk?
Kwelwater is water dat onder de dijk door stroomt en achter de dijk boven komt. Het komt voor op veel plekken langs dijken en kades. Het is een normaal verschijnsel. Het waterschap plaatst indien nodig kwelwaterpompen om een deel van het kwelwater weer over de dijk terug te pompen in de Maas. Als kwelwater zand meevoert noemen we dit een wel of ‘piping’. Dit zand kan afkomstig zijn uit de dijk en hierdoor kan de dijk instabiel worden. Als u dit ziet, bel dan het direct het waterschap, via telefoon 0800-0341. Het waterschap inspecteert de dijk en neemt indien nodig extra maatregelen.

 

Vanaf welke waterstand informeert de gemeente de bewoners van de risicogebieden?

Bij een waterstand van 45,00 M boven NAP (meetpunt Sint Pieter) wordt de eerste informatie verstrekt.

 

Hoe bereid ik mij voor op een mogelijke overstroming?

Belangrijk is dat u weet dat de gemeente bij hoogwater de bewoners gaat informeren en dat u weet waar u die informatie kunt vinden. Verder kunt u zich voorbereiden met 'wat-als' vragen: wat doe ik als mijn kelder onder loopt, wat zou ik doen als ik mijn woning moet verlaten, waar laat ik mijn spullen, wat neem ik mee en wat niet, hoe laat ik mijn woning achter, zet ik alle hoofdkranen dicht, wie informeer ik als ik mijn woning verlaat, bij wie kan ik een tijdje logeren.

Gebruikt u medicijnen? Zorg dat u voldoende in huis heeft en neem mee bij evacuatie. Hetzelfde geldt voor medische hulpmiddelen,zoals incontinentiemateriaal, urinaal, steunkousen. Kijk voor meer tips op http://www.overstroomik.nl/

 

Welke voorzorgsmaatregelen kan ik zelf treffen?

In geval van stijgende water kunt u zelf de volgende voorzorgsmaatregelen treffen:

  • Tijdige preventieve maatregelen in huis, zoals bijv. het verplaatsen van huisraad, noodverwarming
  • Tijdelijk verblijf bij familie en kennissen elders. Moet u uw woning verlaten en gaat u tijdelijk naar familie of kennissen, laat dat dan altijd weten bij de gemeente.
  • Tijdige maatregelen om vee (ook kleinvee) in veiligheid te brengen.

Kijk voor meer tips op http://www.overstroomik.nl/

 

Hoe krijg ik in geval van Hoogwater in de Maas informatie?

  • Via gemeentelijke website en website waterschap Roer en Overmaas

       http://www.gemeentestein.nl/

       http://www.sittard-geleen.nl/

       http://www.maastricht.nl/

       http://www.meerssen.nl/

       http://www.eijsden.nl/

       http://www.overmaas.nl/

       www.rijkswaterstaat.nl/water

  • via rampenzender L1: Teletekstpagina 112, L1 Radio (kabel op FM 89.4 (Maastricht: 100.6) en via de ether op FM 95.3)
  • via bewonersbrieven (indien nodig, gewenst en mogelijk)
  • via Twitter (icoon op website)
  • via een rondrijdende geluidswagen

 

Volg de instructies nauwkeurig op. Bewoners van Obbicht, Gevenbicht en Schipperskerk hebben bovendien een informatiefolder van de gemeente ontvangen. Deze folder staat ook digitaal op de website van de gemeente.

 

Moet ik een extra voorraad levensmiddelen / medicijnen in huis halen?
Wij adviseren om bij dreigende hoogwateroverlast een basisvoorraad levensmiddelen in huis te halen. Koop etenswaren die bestand zijn tegen bederf. Als u medicijnen gebruikt, zorg dan dat u voldoende medicamenten in huis hebt.

 

Waar kan ik actuele en de verwachte waterstanden (en afvoer) raadplegen?

Actuele waterstanden van de Maas kunt u 24 uur per dag horen via internet: http://www.actuelewaterdata.nl/ of www.rijkswaterstaat.nl/water. Actuele waterstanden van de Maas en prognoses treft u in betreffend geval ook aan op NOS-teletekstpagina 720 en 724 van Nederland 1, 2 en 3.

Waar kan ik terecht voor informatie over de waterstand van beken in Zuid-Limburg? afvoerstanden in de beken zijn te volgen via de site http://www.overmaas.nl/.

 

Waar kan ik zandzakken krijgen?

Bij gemeenten zijn geen zandzakken verkrijgbaar. Mensen kunnen zandzakken kopen bij Boerenbond of Aveve. Mensen die verhoogd risico lopen adviseren wij om altijd preventief zandzakken in huis te hebben. Mocht de gemeente zandzakken gaan verstrekken, dan makt zij bekend waar u ze kunt krijgen.

 

Wat moet ik doen als ik dringend medische hulp nodig heb?

Neem contact op met uw zorgverlener (zoals huisarts, thuiszorg, apotheek)

Echt alleen in geval van acute levensbedreigende situaties belt u 112.

 

Ik zie bij hoogwater iets ongewoons langs de dijk. Waar moet ik dit melden?

Een onveilige situatie op of aan de dijk, kunt u melden bij het waterschap: info@overmaas.nl of bellen met 0800-0341 

 

Wat moet ik doen als ik word geëvacueerd?

Moet u uw huis verlaten wegens hoogwater:

1: draai dan eerst alle gaskranen dicht

2: sluit vervolgens de hoofdkraan bij de gasmeter

3: draai alle schakelaars in de meterkast uit

4: zet de hoofdkraan van het water dicht

 

Vergeet niet eventuele medicijnen die u nodig heeft mee te nemen!

Als u terugkeert in uw woning let dan goed op of u gas ruikt. Druk vooral niet op de bel en rook niet. Als u geen gas ruikt, kunt u de woning verder betreden en de leidingen inspecteren. Schakel vooral niets in of uit: geen zaklamp, thermostaat of elektrische installatie. Ruikt u wèl gas? Ga dan direct naar buiten en waarschuw meteen Enexis:, tel. 0800-9009

 

Ik ben aan bed gekluisterd/niet mobiel en kan niet zelfstandig mijn woning verlaten bij evacuatie. Wie kan mij helpen?

Weet u nu al dat u bij hoogwater hulp nodig zult hebben, organiseer dat dan vooraf als dat mogelijk is. Maak bijvoorbeeld afspraken met familie of buren. In de meeste gevallen is bij de huisarts bekend wie verzorging nodig heeft. Hulpbehoevenden worden geïnventariseerd en benaderd. Mocht u desondanks nog vragen hebben dan kunt vanaf 46.00 m boven NAP St. Pieter bellen met de gemeente Sittard-Geleen op telefoonnummer 14046.

 

Waar kan ik in dringende gevallen naar bellen?

In dringende gevallen kunt u vanaf 46.25 m boven NAP St. Pieter bellen met met de gemeente Sittard-Geleen op telefoonnummer 14046.

 

Ik wil bij evacuatie mijn huis niet verlaten. Kan ik gedwongen worden?

De gemeente geeft een advies om uw huis te verlaten. Dat doet de gemeente niet voor niets. Het is in uw eigen belang dat u dit advies op volgt. Doet u dat niet en verlaat u uw woning niet, dan kunt u niet meer rekenen op hulpverlening door de overheid en de hulpdiensten.

 

Ik verlaat mijn woning niet zonder mijn (huis)dieren. Wordt daar opvang voor geregeld?

Nee. U moet ze zelf meenemen of ze ergens anders onderbrengen. de GGD/GHOR vervoert alleen personen.

 

Kan mijn vee in geval van hoogwater in de wei blijven staan?

Afhankelijk van de waterstand van de Maas adviseert de gemeente vee-eigenaren om hun vee uit de bedreigde gebieden te evacueren. De gemeente adviseert vee-eigenaren op voorhand afspraken te maken met veetransportbedrijven, zodat deze ten tijde van hoogwater meteen kunnen worden ingeschakeld.

 

Hoe worden nieuwsgierigen op afstand gehouden?

Uit voorzorg en om toeloop van nieuwsgierigen te voorkomen kan de gemeente aan de Maas maatregelen nemen. Zo kunnen of worden op diverse plekken wegen afgezet en zijn andere materialen gereed gezet. Kijk voor meer informatie op de website van uw gemeente of hou de berichten via de media in de gaten.

 

Waarom zijn we overgestapt naar meetpunt Sint Pieter?

De werken in de Maas vinden plaats ver na meetpunt Sint Pieter. Daarom hebben de werken ook geen invloed op de waterstand bij Sint Pieter. Sint Pieter kent dus bij een bepaalde afvoer een constante waterstand.

 

Nazorg en als het hoogwater zich terugtrekt

 

Ik heb schade als gevolg van hoogwater. Wat kan ik doen?
Bij schade aan eigendommen moet u contact opnemen met uw verzekering en daar uw schade claimen. In sommige extreme situaties kan het zo zijn dat er een speciale schaderegeling van toepassing verklaard wordt. Mocht dat het geval zijn dan informeren wij u zo spoedig mogelijk.

 

Bij overstromingen kan slib achterblijven, zowel op mijn eigen als openbaar terrein. Hoe weet ik of de grond schoon is en of er geen gevaar is voor spelende kinderen of dieren?

 

Wie zorgt voor het schoonmaken van grond?

U kunt de GGD Zuid Limburg, onderdeel Medische Milieukunde, advies vragen over mogelijke gezondheidsrisico’s.

 

Het hoogwater heeft een enorme impact op ons gezin. We hebben veel moeite om de gebeurtenissen te verwerken. Kunnen we hier hulp bij krijgen?

U kunt contact opnemen met uw huisarts.

 

Wie ruimt het drijfvuil op?

De terreineigenaar, -pachter of beheerder (o.a. gemeenten, particulieren, bedrijven, natuurbeheerders, waterschappen en Rijkswaterstaat) is in principe verantwoordelijk voor het verzamelen en afvoeren van zwerfvuil. Overheidsorganisaties hebben ook grond in eigendom en beheer, en zorgen op deze percelen zelf voor het opruimen van het zwerfvuil. Soms moeten terreineigenaren, -pachters of -beheerders na een hoogwater veel drijfvuil verzamelen. Om ze een handje te helpen halen het waterschap Roer en Overmaas en Rijkswaterstaat desgewenst het verzamelde drijfvuil op en dragen deze partijen ook zorg voor de kosten.